Międzynarodowa ochrona praw człowieka w świecie cyfrowym
Rok akademicki 2026/2027
Łukasz SzoszkiewiczWydział Prawa i Administracji UAM
E przejdź się po mapie · U zmień świat
Przygotowane z AI · treść, kierunek i decyzje: Ł. Szoszkiewicz · jak powstała ta prezentacja ↗
Plan na dziś
- Kim jesteście? Krótkie przedstawienie się
- Pierwsze zlecenie: art. 1105 Kodeksu cywilnego i przegląd komputerów
- Cztery ścieżki zaliczenia i kalendarz
- Zasady pracy z AI i zestaw startowy
- Ankieta: anonimowa, 5 minut
Kim jesteście?
Imię
Dlaczego ten przedmiot?
Jedno pytanie albo obawa związana z AI
Co mówi art. 1105 Kodeksu cywilnego?
- Wejdź na stronę eksperymentu. Wpisz kod: ihrl26
- Kliknij Losuj zadanie. Strona poda model i polecenie.
- Skopiuj polecenie. Znajdź model. Nowa rozmowa. Wyślij jeden raz.
- Wklej odpowiedź. Wybierz kategorię i stan linku. Wyślij wynik.
lszoszk.github.io/teaching-materials/amu-ihrl/eksperyment
Gdzie znaleźć model (po kolei)1. aplikacja, w której już masz konto · 2. jedna z trzech: LMArena, HuggingFace albo OpenRouter · 3. strona producenta
Wyniki na żywo ↗ (W)
Kodeks cywilny kończy się na art. 1088. Art. 1105 nie istnieje.
05Cztery ścieżki, jedna mapa
Symulacja rozprawy przed ETPCz
pismo · rozprawa · wyrokAplikacja, której jeszcze nie ma, opublikowana online
zespół 2–3 · CodespacesReplikacja badania o modelach językowych w prawie
zespół 2–3 · protokół · raportQuiz na ostatnich zajęciach
20 pytań · bez AIWybór do 26.10. Po tym terminie nie można zmienić tylko rozprawy: ani z niej odejść, ani do niej dołączyć. Rozprawa: od 9 do 12 osób.
06Took v Palantir przed Trybunałem w Strasburgu
- Rola: skarżący, rząd albo skład.
- Skarga i odpowiedź rządu na piśmie, rozprawa, wyrok składu.
- Sprawa: rozpoznawanie twarzy po demonstracji; art. 6, 8, 11, 13 i 15 EKPC.
- Kazus PL/EN i wyjaśnienia (Teams).
- Glukhin przeciwko Rosji (2023).
- Przewodnik ETPCz po dopuszczalności skarg.
- AI: research, tłumaczenie, korekta tak. Gotowy tekst pism nie.
Od 9 do 12 osób. Po 26.10 skład się nie zmienia.
07Aplikacja, której jeszcze nie ma
- Zespół 2–3 osób. Budujecie z AI w Codespaces i publikujecie online.
- Oddajecie: aplikację, repo, testy, listę tego, czego nie robi, demo 5 min.
- Wzór: HRC Voting albo baza typu Charlotina (temat uzgodniony ze mną).
- Jawna licencja danych, bez danych osobowych, bez kluczy API w kodzie.
HRC Voting na żywo ↗ (W)
Nie tylko jaRepsol (Hiszpania): FT 2026: Most innovative in-house legal team in Europe. Ok. 200 osób w dziale prawnym, każda ma 100 godzin rocznie na naukę programowania i AI.
08Czy wynik się powtórzy?
- Zespół 2–3 osób powtarza badanie i sprawdza, co się utrzymało.
- Najpierw protokół z planem analizy, potem kod lub notatnik, dane, raport (do 8 stron), prezentacja 10 min.
- Wynik negatywny też jest wynikiem: oceniam rygor, nie rezultat.
- A. Karp i in. (2026): modele zdają egzamin na członka KIO. Test wiedzy na nowszych modelach.
- B. Thais i in. (2026): HumRightsBench. Własne scenariusze w schemacie IRAP i zgodność ocen.
Quiz na ostatnich zajęciach
- 20 pytań, na sali, bez AI.
- Zakres: zajęcia i mapa.
- Co najmniej połowa pytań na zastosowanie, nie pamięć.
- Ocena: quiz 80%, dziennik 20%.
System rozpoznawania twarzy ma czułość 95% i swoistość 85%. Wśród miliona pasażerów jest 50 poszukiwanych. Mniej więcej ilu niewinnych zostanie zatrzymanych?
Poniedziałki, 11:00–13:00
- 12.10
- 2.11: dzień wolny UAM
- 28.12 i 4.01: wakacje zimowe
- Pozostałe wolne poniedziałki podam do 26.10.
- 26.10: wybór ścieżki
- Grudzień: pierwszy etap (pismo, repo, protokół)
- Po feriach: drugi etap
- Styczeń: rozprawa, demo, prezentacje, quiz
AI wolno. Podpisujesz się Ty.
- Ujawniasz użycie AI: do czego i jakim narzędziem.
- Zmyślone źródło w pracy oznacza zero punktów za tę pracę.
- Dziennik weryfikacji: trzy wpisy w semestrze. Co AI powiedziała, jak to sprawdziłeś, czy się zgadzało.
- Na zajęciach: najpierw bez AI, potem z AI, potem porównanie.
Od przeglądarki do własnego repo
Notatnik w przeglądarce. Nic nie instalujesz.
VS Code w przeglądarce, z gitem i Pythonem. Działa na komputerach w sali.
git, VS Code, Python. Do pracy z kodem polecam własny sprzęt.
Klucze API dla chętnych grup: osobny klucz z limitem, w pliku .env, który jest w .gitignore. Klucz w publicznym repo to klucz dla całego świata.
13Pięć minut, bez imion
- Doświadczenie z kodem i z narzędziami AI
- Którą ścieżkę wybieracie wstępnie
- Zadanie, przy którym AI Wam nie pomogła: za Waszą zgodą spróbuję zlecić realizację wybranych zadań agentom AI
- Bez danych osobowych
forms.cloud.microsoft/e/AyfWAJFn0x
Legenda mapy
- „Prawnik” = każdy z Was: prawo i administracja.
- Mapa powstała w oparciu o badania i moje doświadczenia.
- Badania dotyczą starszych modeli — traktujcie je jako minimum.
- Liczby się zestarzeją. Patrzcie na kierunek.
Co leży w granicy, a co poza nią?
Możliwości AI są nierówne: świetne w jednym zadaniu, zaskakująco słabe w sąsiednim, które wygląda na równie trudne. Badacze nazwali to postrzępioną granicą.
„Oto propozycja, którą — jak podejrzewam — wielu odruchowo potępi jako herezję […]. Ci, którzy — tak jak ja — uważają, że »zwykłe znaczenie« jest podstawową regułą interpretacji tekstów prawnych, powinni rozważyć — podkreślam: rozważyć — czy i w jaki sposób modele językowe oparte na sztucznej inteligencji, takie jak ChatGPT […], mogłyby — mogłyby — znaleźć zastosowanie w analizie interpretacyjnej. Tak oto pomyślałem to, co nie do pomyślenia, i powiedziałem to, czego nie należy mówić.”
USA · 2024 sędzia Kevin Newsom, federalny sąd apelacyjny, zdanie zbieżne · tłum. własne, skrócone
oryginał (EN)
“Here’s the proposal, which I suspect many will reflexively condemn as heresy, but which I promise to unpack if given the chance: Those, like me, who believe that ‘ordinary meaning’ is the foundational rule for the evaluation of legal texts should consider—consider—whether and how AI-powered large language models like OpenAI’s ChatGPT, Google’s Gemini, and Anthropic’s Claude might—might—inform the interpretive analysis. There, having thought the unthinkable, I’ve said the unsayable.”
1559 sędziów w eksperymencie — ok. połowa sędziów pierwszej instancji w kraju
więcej rozstrzygniętych spraw, gdy sędziowie dostali AI z dopasowanym szkoleniem
Także: Shenzhen, 2024 — sądowy model pisze uzasadnienie według rozstrzygnięcia sędziego, a sędzia je poprawia · Los Angeles, 2026 — pilotaż AI do streszczeń i projektów rozstrzygnięć
Asystent urzędnika ma w najbliższych tygodniach trafić do Prokuratorii Generalnej RP
polski model: wyszukiwanie i analiza prawa, streszczenia, anonimizacja; do końca roku także samorządy, m.in. Poznań






Na co przeznacza czas prawnik w pracy?
w tych zadaniach też się pisze (maile, oferty); badanie tego nie rozbija2017: „bardzo trudno zautomatyzować” — Remus i Levy o pisaniu prawniczym
Czy prawnicy będą zbędni, czy ich praca się zmieni?
21Cel pracy i zadania
1Co jest odpowiednikiem „pisania kodu” w pracy prawnika albo urzędnika?
2A co jest celem tej pracy?
Nowe zadanie: narzędzie, które rozwiąże problem.
Kiedyś: informatyk i prawnik. Dziś: pierwsza wersja w jeden wieczór.





Nie tylko jaRepsol (Hiszpania) — FT 2026: Most innovative in-house legal team in Europe. Ok. 200 osób w dziale prawnym, każda ma 100 godzin rocznie na naukę programowania i AI.
24Przygotowanie tanieje.
Decyzja i ocena zostają przy Was.
cel · kontekst · pytanie
model wspiera wykonanie
weryfikacja · skutki uboczne
Po kolorze nie poznasz. Pełnomocnik powołał trzy postanowienia NSA. Sygnatury prawdziwe, ale „…żadne nie odzwierciedla realnego stanowiska” sądu (I FZ 104/26).Nie tylko u nas. Baza Charlotina: ponad 2000 takich spraw na świecie, z Polski dwie.
26AI pomaga każdemu.
Uczy tych, którzy mają podstawy.
133 rzeczników patentowych z USA, 3 miesiące z asystentem AI lub bez niego, na koniec test bez AI.
Lepsze zgłoszenia.
Największy zysk u juniorów.
Seniorzy z grupy AI lepsi od seniorów bez AI.
Juniorzy średnio bez zysku.
Na studiach — bez skrótów. W pracy — z AI.Tylko ćwicząc sami, nauczycie się, na co zwracać uwagę, co sprawdzać i co można oddać narzędziu.
27Wypływacie
na nieznane wody.
Zabieracie wszystko, co zdobyliście po drodze.
Życzę Wam, żebyście ją zdali.muzyka: L. Göransson, „The Trial of the Bow / Vengeance”, The Odyssey (2026), fragment
Coś się kończy, coś się zaczyna.Andrzej Sapkowski, tytuł opowiadania

podsumowanie i źródła na telefon
Źródła
← → zmienia · Shift: większy krok · 0: bez korekty · K lub Esc: zamknij
Koło na ścianie ma być okrągłe.